Phường Lâm Viên-Đà Lạt được lập từ ngày 1/7/2025 trên cơ sở ba phường cũ của thành phố Đà Lạt: Phường 8, Phường 9 và Phường 12. Đây là phần phía bắc và đông bắc của Đà Lạt cũ, nơi có Trường Đại học Đà Lạt, thung lũng Tình Yêu, hồ Đa Thiện, hồ Than Thở và làng hoa Thái Phiên. Phường thuộc tỉnh Lâm Đồng mới.
Ba phường cũ này không giống nhau. Một phần sát khu trung tâm, nhà phố san sát; một phần là đồi thông, hồ và các khu nghiên cứu, đào tạo; phần còn lại là vùng ven, nơi thung lũng phủ kín nhà kính trồng hoa và rau. Khi nhập lại, chúng tạo thành một phường có cả nhịp sống đô thị lẫn nhịp sống nhà vườn.
Dưới đây là những gì mỗi phường cũ mang vào phường mới, các phường giáp ranh, những địa điểm hay bị gán nhầm vào Lâm Viên, và cách gọi tên phường cho đúng. Chuyện đổi địa chỉ trên giấy tờ có bài riêng ở mục thủ tục và đời sống.
Ba phường cũ ghép thành một: mỗi nơi mang theo gì
Phường 8 cũ. Nằm phía bắc khu trung tâm, đây là phần nhiều cây xanh và nhiều công trình đào tạo, nghiên cứu nhất của phường mới. Trường Đại học Đà Lạt và Viện Nghiên cứu Hạt nhân Đà Lạt đều nằm trên các ngọn đồi của phường 8 cũ. Đi tiếp lên phía bắc theo đường Mai Anh Đào là khu thung lũng Tình Yêu, đồi Mộng Mơ và hồ Đa Thiện, cùng những xóm nhà vườn mà người địa phương quen gọi theo tên Đa Thiện. Làng Hà Đông, một trong những làng trồng rau, trồng hoa lâu đời do người gốc miền Bắc lập, cũng nằm trên đất phường 8 cũ. Vì vậy phường 8 cũ vừa có không khí khu học xá, vừa có điểm tham quan, vừa có đời sống làm vườn.
Phường 9 cũ. Là phần nằm sát khu trung tâm nhất trong ba phường, chuyển tiếp từ lõi phố chợ sang vùng đồi phía đông bắc. Nhà ở ở đây dày hơn, nhiều khu dân cư đô thị, trường học, cơ sở dịch vụ nhỏ phục vụ đời sống hằng ngày. Với người ở các phường ven, phường 9 cũ thường là chặng đi qua để vào trung tâm. Do nằm giữa, phường 9 cũ ít khi được nhắc như một điểm đến, nhưng lại là nơi nhiều người Lâm Viên đi làm, đi học, đi chợ mỗi ngày.
Phường 12 cũ. Là phần xa trung tâm nhất, mang đậm chất vùng ven. Làng hoa Thái Phiên, một trong những làng trồng hoa lâu đời của Đà Lạt, nằm ở đây, cùng hồ Than Thở và những rừng thông bao quanh. Phần lớn đất đai là đất nông nghiệp trên sườn đồi và thung lũng, nhà ở thưa hơn, xen giữa vườn và nhà kính. Nhiều gia đình ở phường 12 cũ sống bằng nghề trồng hoa, trồng rau qua nhiều thế hệ.
Các phường giáp Lâm Viên-Đà Lạt
Phần Đà Lạt cũ sau 1/7/2025 được chia vào năm phường mang hậu tố “-Đà Lạt”. Bảng dưới giúp đối chiếu khi gặp một địa chỉ cũ và cần biết nó thuộc phường mới nào. Ranh giới ghi theo hướng chung, ranh giới chính xác theo hồ sơ địa giới của chính quyền.
| Phường mới | Gồm các đơn vị cũ | Vị trí so với Lâm Viên-Đà Lạt |
|---|---|---|
| Lâm Viên-Đà Lạt | Phường 8, 9, 12 | Phía bắc và đông bắc Đà Lạt cũ |
| Xuân Hương-Đà Lạt | Phường 1, 2, 3, 4, 10 | Phía khu trung tâm, hồ Xuân Hương, chợ Đà Lạt |
| Lang Biang-Đà Lạt | Phường 7, thị trấn Lạc Dương, xã Lát | Phía bắc, hướng lên Lạc Dương và núi Lang Biang |
| Xuân Trường-Đà Lạt | Phường 11, xã Xuân Thọ, Xuân Trường, Trạm Hành | Phía đông, hướng Trại Mát và Cầu Đất |
| Cam Ly-Đà Lạt | Phường 5, 6 và xã Tà Nung | Phía tây Đà Lạt cũ |
Nhìn bảng sẽ thấy Lâm Viên-Đà Lạt nằm ở giữa vòng ngoài: một phía hướng về trung tâm, một phía hướng ra vùng nông nghiệp và đồi núi. Đặc điểm này giải thích vì sao đời sống trong phường khác nhau khá rõ giữa đầu này và đầu kia.
Người ở phường 12 cũ đi về phía Trại Mát chỉ mất ít phút là đã sang địa bàn Xuân Trường-Đà Lạt; người ở phường 8 cũ đi qua vài con dốc là vào khu trung tâm thuộc Xuân Hương-Đà Lạt. Ranh giới hành chính vì thế ít khi trùng với cảm nhận “đây là khu nào” của người đi đường.
Những nơi hay bị gán nhầm vào Lâm Viên
Vì chữ “Lâm Viên” đã có mặt ở Đà Lạt từ lâu trước khi phường mới ra đời, không ít người tưởng mọi thứ mang chữ này đều thuộc phường. Một số trường hợp nên để ý:
- Quảng trường Lâm Viên nằm ở khu trung tâm, bên hồ Xuân Hương, không thuộc phường Lâm Viên-Đà Lạt. Cái tên quảng trường có trước, lấy theo tên cao nguyên, chứ không theo tên phường.
- Núi Lang Biang, nơi gốc của chữ Lâm Viên, nằm ở phía bắc, thuộc địa bàn phường Lang Biang-Đà Lạt chứ không thuộc Lâm Viên-Đà Lạt.
- Hồ Xuân Hương, chợ Đà Lạt, ga Đà Lạt, hồ Tuyền Lâm đều thuộc phường Xuân Hương-Đà Lạt. Người ở Lâm Viên đi tới những nơi này rất gần, nhưng về hành chính là phường khác.
- Đồi chè và vùng Cầu Đất, Trại Mát ở phía đông thuộc Xuân Trường-Đà Lạt, dù từ phường 12 cũ đi sang không xa.
- Tên doanh nghiệp, khách sạn, quán có chữ Lâm Viên có thể đặt trụ sở ở bất cứ đâu trong Lâm Đồng. Tên cơ sở không cho biết cơ sở nằm ở phường nào; phải xem địa chỉ.
Ngược lại, có những nơi người ta quen gắn với “trung tâm Đà Lạt” nhưng thực ra nằm trong phường mới này, như Trường Đại học Đà Lạt hay thung lũng Tình Yêu. Gặp địa điểm nào không chắc, cách an toàn là xem số nhà và tên đường rồi đối chiếu với thông tin của chính quyền phường.
Gọi tên phường thế nào cho đúng
Tên chính thức là phường Lâm Viên-Đà Lạt, có dấu gạch nối giữa “Lâm Viên” và “Đà Lạt”, thuộc tỉnh Lâm Đồng. Trên giấy tờ, địa chỉ đủ thường gồm số nhà, tên đường hoặc tổ dân phố, rồi “phường Lâm Viên-Đà Lạt, tỉnh Lâm Đồng”. Không còn cấp thành phố Đà Lạt chen giữa phường và tỉnh, vì từ 1/7/2025 cả nước bỏ cấp huyện, và Đà Lạt không còn là một đơn vị hành chính cấp huyện.
Phần hậu tố “-Đà Lạt” có tác dụng phân biệt. Lâm Đồng mới là một tỉnh rất rộng, nên các phường thuộc Đà Lạt cũ được gắn đuôi để người đọc biết ngay đây là phường ở Đà Lạt, không lẫn với tên nơi khác. Khi nói chuyện hằng ngày, người dân gọi gọn “phường Lâm Viên”; khi viết đơn, khai báo, ghi hoá đơn, nên ghi đủ tên có gạch nối.
Một thói quen dễ gây nhầm là ghi kiểu “phường Lâm Viên, TP Đà Lạt”. Cách ghi này ghép tên mới với cấp hành chính cũ đã không còn. Phần lớn nơi nhận vẫn hiểu, nhưng với các hệ thống tra cứu tự động, như hệ thống thuế, giao hàng, ngân hàng, cách ghi lai này đôi khi làm địa chỉ không khớp.
Giấy tờ ghi địa chỉ cũ có còn dùng được không
Rất nhiều người ở Lâm Viên vẫn cầm giấy tờ ghi “Phường 8”, “Phường 9” hoặc “Phường 12, thành phố Đà Lạt”. Theo nguyên tắc được nêu khi sắp xếp đơn vị hành chính năm 2025, giấy tờ đã cấp hợp pháp trước đó không mất giá trị chỉ vì đơn vị hành chính đổi tên. Việc cập nhật địa chỉ thường làm dần khi người dân có nhu cầu cấp mới, cấp đổi hoặc làm thủ tục khác.
Điều đó không có nghĩa là cứ ghi địa chỉ cũ ở mọi nơi. Khi khai thông tin mới, như đăng ký kinh doanh, hợp đồng, hồ sơ xin việc, nên dùng tên phường mới để tránh phải sửa lại sau này. Nếu bên nhận hồ sơ yêu cầu khác, cách làm cụ thể theo hướng dẫn của họ.
Một điều thực tế khác: người lớn tuổi, bà con buôn bán ở chợ, tài xế giao hàng sẽ còn dùng tên phường số trong lời nói thêm nhiều năm. Hỏi đường ở Lâm Viên, câu “nhà ở phường 12, gần làng hoa” vẫn là cách chỉ chỗ nhanh nhất. Hai lớp tên gọi, hành chính và quen miệng, sẽ cùng tồn tại một thời gian dài.
Vì sao ba phường này được gộp với nhau
Khi sắp xếp năm 2025, các đơn vị cấp xã được ghép dựa trên tiêu chuẩn diện tích, dân số và sự liền kề về địa lý. Phường 8, 9 và 12 của Đà Lạt cũ nằm nối tiếp nhau trên cùng một hướng, từ rìa trung tâm ra phía đông bắc, nên ghép thành một phường là cách chia khá tự nhiên.
Ngoài chuyện liền kề, ba phường còn có những điểm chung: cùng hệ thống hồ và thung lũng ở phía bắc, cùng tuyến đường chính nối ra vùng ven, cùng nghề trồng hoa và rau ở các xóm vườn. Một phường mới có đủ cả phần đô thị lẫn phần nông nghiệp cũng thuận cho việc quản lý đất đai, quy hoạch và hạ tầng theo một tầm nhìn chung.
Tên gọi Lâm Viên được chọn cho phường này cũng có lý do riêng, liên quan đến cao nguyên mà cả Đà Lạt nằm trên. Chuyện đặt tên và gốc gác chữ Lâm Viên được trình bày trong các bài khác của mục này.
Một phường, hai nhịp sống
Đi một vòng phường Lâm Viên-Đà Lạt vào buổi sáng sẽ thấy rõ hai nhịp. Ở phần giáp trung tâm, người ta dậy sớm đưa con đi học, mở cửa tiệm, chạy xe vào phố làm việc như mọi khu đô thị khác. Ở phần ven, nhịp ngày bắt đầu còn sớm hơn: người trồng hoa cắt hoa từ lúc trời còn tối, bó lại, chở ra điểm gom hàng để kịp chuyến xe đi các tỉnh; người trồng rau ra vườn tưới, kiểm tra nhà kính sau một đêm lạnh.
Buổi trưa và chiều, khu đại học đông sinh viên, các quán ăn nhỏ quanh trường kín chỗ. Cuối tuần và mùa lễ, các con đường dẫn tới thung lũng Tình Yêu, hồ Than Thở đông xe du lịch. Còn trong các xóm vườn, ngày làm việc ít phụ thuộc vào lịch nghỉ, mà phụ thuộc vào thời tiết và mùa vụ.
Hai nhịp sống này cùng tồn tại trong một đơn vị hành chính khiến phường mới có những vấn đề rất riêng: vừa phải lo trật tự đô thị, giao thông giờ cao điểm quanh trường học, vừa phải lo chuyện đất nông nghiệp, nhà kính, nước tưới, rác thải nông nghiệp. Người mới chuyển đến nên biết điều này để chọn chỗ ở hợp với mình: gần trung tâm tiện đi lại, phía ven yên tĩnh hơn nhưng xa dịch vụ hơn.
Câu hỏi thường gặp
Phường Lâm Viên-Đà Lạt có phải là phường Lâm Viên cũ không?
Không. Trước 7/2025, Đà Lạt không có phường nào tên Lâm Viên; các phường được đánh số từ 1 đến 12. Phường Lâm Viên-Đà Lạt là phường mới, lập từ phường 8, 9 và 12 cũ, còn chữ Lâm Viên được lấy từ tên cao nguyên mà Đà Lạt nằm trên.
Trường Đại học Đà Lạt thuộc phường nào sau sáp nhập?
Trường nằm trên địa bàn phường 8 cũ, nay thuộc phường Lâm Viên-Đà Lạt. Khi ghi địa chỉ mới cho trường hoặc cho nhà trọ quanh trường, dùng tên phường Lâm Viên-Đà Lạt, tỉnh Lâm Đồng. Địa chỉ cụ thể nên đối chiếu với thông tin chính thức của trường.
Làng hoa Thái Phiên nay thuộc phường nào?
Làng hoa Thái Phiên nằm trên địa bàn phường 12 cũ, nên nay thuộc phường Lâm Viên-Đà Lạt. Đây là một trong những vùng trồng hoa lâu đời nhất của Đà Lạt và là phần mang đậm chất vùng ven của phường mới.
Quảng trường Lâm Viên có nằm trong phường Lâm Viên-Đà Lạt không?
Không. Quảng trường Lâm Viên ở khu trung tâm bên hồ Xuân Hương, thuộc phường Xuân Hương-Đà Lạt. Quảng trường và phường cùng mượn tên cao nguyên Lâm Viên, nhưng là hai thứ khác nhau, nằm ở hai phường khác nhau.
Viết địa chỉ phường Lâm Viên-Đà Lạt có cần ghi thêm thành phố Đà Lạt không?
Không cần. Từ 1/7/2025 cấp huyện bị bỏ, Đà Lạt không còn là thành phố trực thuộc tỉnh. Địa chỉ đúng là số nhà, đường hoặc tổ dân phố, phường Lâm Viên-Đà Lạt, tỉnh Lâm Đồng. Chữ Đà Lạt đã nằm sẵn trong tên phường.
Một địa chỉ ghi Phường 9 cũ thì chắc chắn thuộc Lâm Viên-Đà Lạt chứ?
Nếu địa chỉ ghi rõ Phường 9, thành phố Đà Lạt thì đúng là thuộc Lâm Viên-Đà Lạt, vì toàn bộ phường 9 cũ được nhập vào đây. Chỉ cần để ý chữ Đà Lạt đi kèm, vì nhiều đô thị khác trong cả nước cũng từng có phường đánh số 9.